مجتمع آموزش عالی سلامت باقرالعلوم (ع) سپیدان
تازه های نوین پزشکی: ترمیم سیستم عصبی به کمک هیدروژل
دانشمندان سالهای اخیر به روشهای جدیدی برای ترمیم آسیبهای عصبی رسیدهاند که یکی از مهمترین آنها هیدروژلهای تزریقی است. این هیدروژلها موادی نرم و انعطافپذیر هستند که میتوانند بعد از تزریق، دقیقاً در محل آسیب عصب قرار بگیرند و مانند یک “پچ ترمیمی” عمل کنند.
ویژگی مهم این ژلها این است که بسیاری از آنها حساس به دما هستند؛ یعنی وقتی وارد بدن میشوند و به دمای طبیعی بدن میرسند، به شکل ژل در جای خود ثابت میشوند و محیطی مناسب برای ترمیم عصب ایجاد میکنند. این محیط ژلمانند به سلولهای عصبی کمک میکند دوباره رشد کنند و با هم ارتباط برقرار کنند.
هیدروژلها همچنین میتوانند مواد مفید مثل فاکتورهای رشد یا پروتئینهای ترمیمی را بهصورت آهسته آزاد کنند. این یعنی بهجای اینکه دارو بهزودی از بین برود، بهتدریج در محل آسیب آزاد میشود و فرصت بیشتری برای ترمیم فراهم میکند.
مطالعات انجامشده روی حیوانات نشان داده که این ژلها میتوانند به مواردی مثل رشد دوباره رشتههای عصبی، ترمیم میلین (لایه محافظ عصب)، و حتی بهبود بخشی از عملکرد حرکتی یا حسی کمک کنند. این نتایج باعث شده دانشمندان نسبت به آینده این روش بسیار امیدوار باشند.
البته این فناوری هنوز در مرحله تحقیقاتی است و برای استفاده گسترده روی انسان، نیاز به آزمایشهای بیشتر دارد. اما با توجه به یافتههای موجود، بسیاری از پژوهشگران معتقدند هیدروژلهای تزریقی میتوانند در آینده برای درمان آسیب نخاعی، آسیب اعصاب دست و پا، یا حتی برخی انواع فلج به کار گرفته شوند؛ آن هم با روشی کمتهاجمی و بدون جراحی سنگین.
فاطمه مقیمی اردکانی ، کارشناس ارشد بیوتکنولوژی پزشکی مجتمع آموزش عالی سلامت باقرالعلوم (ع) سپیدان
منابع علمی:
https://www.mdpi.com/2310-2861/10/3/190
https://www.frontiersin.org/articles/10.3389/fbioe.2022.922570/full
نظر دهید